...yn ol y BBC heddiw:
http://news.bbc.co.uk/welsh/hi/newsid_6090000/newsid_6099600/6099676.stmOK, camgymeriad mawr oedd y rhyfel yn Irac. OK, dweudodd y llywodraethau ym Mhrydain a America celwyddau i geisio perswadio ni i gefnogi'r rhyfel. A, dyn ni wedi troi'r gwlad i mewn llanast llawr, a mae hi'n edrych tebygol y bydd rhaid i ni tynnu mas heb datrys y problem, jyst gan all neb weld unrhyw ffordd mas o'r gwlad.
Ond...
Dyn ni wedi cael dau ymchwiliad eisoes.
Mae pawb erbyn hyn wedi penderfynu beth maen nhw'n meddwl am y rhyfel (a mae hi'n amlwg bod y mwyafrif y gwlad yn erbyn y rhyfel).
Mae hi'n amlwg, hyd yn oed, bod Bush a Blair yn meddwl bod y rhyfel yn syniad ddrwg.
Felly pam wastraffu mwy o'n arian ni ar ymchwiliad arall? Mae hi'n tebygol o gostio miliynau o bunnoedd i ddal ymchwiliad o'r fath, sydd yn tebygol (os mae hi'n mynd yr un ffordd fel yr ymchwiliadau dyn ni wedi cael hyd yn hyn) o neud neb yn hapus - gan fydd hi ddim yn mynd digon bell am y pobol sy'n galw am yr ymchwiliad, fel wedi digwydd hyd yn hyn.
Mater yw hyn o point scoring gan y gwleidyddion, a dim byd arall. Dyw ymchwiliad o'r fath ddim yn mynd i helpu'r pobol Irac, neu ein milwyr yn Irac, neu pawb sydd wedi marw dros celwydd mawr. A, cynical in the extreme yw hi am y ceidwadwyr i ymladd ar y llywodraeth ar y mater hon gan bod cefnogodd y plaid hwn y rhyfel o'r dechrau.
Llanast llawr yw'r rhyfel - llanast y ddylai hi erioed digwydd. Ond mater o hanes yw hi bellach. Mae'n amlwg bod pob plaid wedi dysgu gwersi o'r llanast. Mae Gordon Brown wedi dweud: "Now that there has been a vote on these issues so clearly and in such controversial circumstances, I think it is unlikely that except in the most exceptional circumstances a government would choose not to have a vote in Parliament. I think Tony Blair would join me in saying that, having put this decision to Parliament, people would expect these kinds of decisions to go before Parliament." Syniad sydd wedi ennill y cefnogaeth o David Cameron yn ymysg eraill ar draws pob plaid yn y ty'r cyffredin. A siwr ydw i y bydd na newidiadau mawr arall yn y ffordd mae gwleidyddion yn agosau unrhyw sefyllfa o'r fath yn y dyfodol. Sut bydd unrhyw ymchwiliad yn ychwanegu i'r proses?
Dyn ni isho bellach meddwl yn galed dros y dyfodol (sef, sut i ddatrys y problem sydd Irac), a nid dwelio ar hanes. Dyw hynny ddim yn mynd i helpu unrhywun, oni bai am y gyrfeydd o gwpl o gwleidyddion Plaid Cymru a'r SNP.